Koncert w Krynicy
19.07.2025
program koncertu
Benedykt Heszen
F. Chopin – Scherzo b-moll op. 31
F. Chopin – Trzy walce op. 34:
- As-dur nr 1
- a-moll nr 2
- F-dur nr 3
J. Zarębski – Grande Polonaise Brillante Fis-dur op. 6
Maciej Bieńkowski
F. Chopin – Mazurek a-moll op. 17 nr 4
F. Chopin – Ballada As-dur op. 47
I.J. Paderewski – Legenda As-dur op. 16 nr 1
M. Bałakiriew – Toccata cis-moll
M. Bieńkowski – Improwizacje chopinowskie:
- Etiuda es-moll op. 10 nr 6
- Romance. Larghetto z Koncertu fortepianowego e-moll op. 11
- Nokturn c-moll op. 48 nr 1
Chopin. Inspiracje
Fryderyk Chopin (1810-1849), urodzony 215 lat temu, uważany za największego kompozytora polskiego, jest bez wątpienia najwybitniejszym kompozytorem epoki romantyzmu. Rola jego muzyki – do której nawiązywali prawie wszyscy polscy kompozytorzy i wielu innych europejskich twórców przez wiele następnych pokoleń – zdecydowanie wykraczała poza samą muzykę.
Oddziaływanie Chopina było wyjątkowe. Znajdował on naśladowców nie tylko w Warszawie, lecz od Północy do Południa, od Oslo do Palermo, od Wschodu do Zachodu, od Petersburga do Paryża. Podobnie jak żaden kompozytor muzyki symfonicznej XIX wieku nie mógł nie dostrzec Beethovena, tak żaden kompozytor muzyki fortepianowej po roku 1830 nie mógł pominąć Chopina.
Chopin, „poeta fortepianu”, emigrant zniewolonego kraju swoją samotność i nostalgię zamienia w liryczne, wyrafinowane muzyczne frazy. Wiekopomna, bardzo polska muzyka Chopina wzrusza nas, inspiruje, często przypomina Polakom na obczyźnie o ich korzeniach i jest podziwiana przez cały świat. Chopinowskie dzieła, zwłaszcza Mazurki i Polonezy, traktowane były jako synonim polskości, odwoływano się do nich w momentach o specjalnej wymowie patriotycznej. Patriotyczną wymowę Chopinowskich dzieł odczytywali nie tylko Polacy. Robert Schumann w 1836 napisał: „Gdyby potężny samowładny monarcha z północy wiedział, jak niebezpieczny wróg grozi mu w dziełach Chopina, w prostych melodiach jego mazurków, zabroniłby tej muzyki. Dzieła Chopina to armaty ukryte w kwiatach”.
Muzyka Chopina charakteryzuje się ponadprzeciętną melodyką oraz bogatą, znakomicie brzmiącą harmonią. Chopin miał niezwykłą łatwość improwizowania. Improwizacja była ważnym elementem jego artystycznego wyrazu i pozwalała mu na eksplorację muzycznych idei w sposób bardziej swobodny i spontaniczny.
Julian Fontana, jeden z najbliższych przyjaciół Chopina, użył następujących słów, aby opisać talent kompozytora do improwizacji: „Już w wieku dziecięcym zadziwiał bogactwem improwizacji. Wystrzegał się jednak, aby nie czynić z niej widowiska. Ci wszakże nieliczni wybrani, którzy słuchali go improwizującego całymi godzinami w najcudowniejszy sposób, kiedy ani jedna z jego fraz nie przypominała nigdy któregokolwiek kompozytora, nie zaprzeczą, jeśli stwierdzimy, że jego najpiękniejsze kompozycje są jedynie odbiciem i echem jego improwizacji.”.
Z muzyki Chopina czerpali inspiracje współcześni mu twórcy. A wyjątkowo silnie oddziaływała ona na kompozytorów następnych pokoleń. Utwory Chopina opracowane zostały przez około 1500 autorów, wśród których znaleźli się Franciszek Liszt, Karol Mikuli, Mili Bałakiriew, Aleksander Głazunow, czy Mikołaj Rimski-Korsakow. Zasięg oddziaływania muzyki Chopina odbił się w całej Europie.
Fryderyk Chopin wywarł ogromny wpływ także na kompozytorów polskich, kształtując ich twórczość i tożsamość narodową. Jego muzyka, pełna polskiej melodii i rytmów, stała się inspiracją dla wielu, zwłaszcza w okresie romantyzmu, kiedy to polska kultura była szczególnie ważna w kontekście walki o niepodległość. Wpływ Chopina na polską muzykę trwa zresztą do dziś, stanowiąc ważny element dziedzictwa narodowego.
I tak: chopinowskie wpływy odnajdujemy w twórczości Stanisława Moniuszki – w jego operach i pieśniach, zwłaszcza w nawiązaniach do polskiego folkloru.
Z bogactwa harmonii i ekspresji Chopina czerpał w swych utworach fortepianowych Ignacy Jan Paderewski.
Nawiązania do stylu chopinowskiego można odnaleźć w twórczości Karola Szymanowskiego, zwłaszcza w utworach fortepianowych, które charakteryzują się bogatą harmonią i liryzmem.
Henryk Wieniawski, chociaż znamy go przede wszystkim jako skrzypka, również tworzył utwory fortepianowe, które odzwierciedlały wpływ Chopina.
Juliusz Zarębski (1854–1885), którego 140. rocznicę śmierci obchodzimy w tym roku, także czerpał z dorobku Chopina, zwłaszcza z jego etiud, mazurków, polonezów i nokturnów, rozwijając te formy w swoim własnym stylu wirtuozerii fortepianowej. Jego twórczość stanowi kontynuację i rozwinięcie chopinowskiej tradycji, jednocześnie ukazując indywidualny talent i charakter kompozytora.
Zarębski był jednym z bardziej oryginalnych kompozytorów polskich 2. połowy XIX wieku. Jego kompozycje na fortepian, poza widocznymi wpływami Liszta, wskazują na rozwój niektórych technik kompozytorskich Chopina, szczególnie w twórczym sposobie wykorzystania motywów ludowych, a cykl fortepianowy Róże i ciernie op. 13 zapowiada fakturę fortepianową impresjonizmu. W historii muzyki zapisał się przede wszystkim jako twórca Kwintetu fortepianowego g-moll uchodzącego najwybitniejsze dzieło polskiej kameralistyki romantycznej. Jego postać została przyćmiona przez światową karierę Ignacego Jana Paderewskiego, młodszego od niego o sześć lat, a w dodatku z uwagi na przedwczesną śmierć w wieku 31 lat. Uważa się, że nie zdążył on osiągnąć artystycznej pełni oraz szczytu możliwości twórczych.
Inspiratorską rolę Chopina doceniono w „szkołach narodowych” przełomu XIX i XX w. Do Chopina świadomie nawiązywała grupa kompozytorów rosyjskich zwana „Potężną Gromadką”, szczególnie Milij Bałakiriew (1837-1910), którego 115. rocznicę śmierci obchodzimy w tym roku. W jego Suicie orkiestrowej odnajdujemy opracowania Etiudy es-moll, Mazurka H-dur op. 41, Nokturnu g-moll op. 15 oraz Scherza cis-moll Chopina. Przy okazji warto zaznaczyć, że uwielbienie Chopina przez Bałakiriewa, było tak wielkie, że rosyjski kompozytor, chcąc zobaczyć miejsce urodzenia polskiego geniusza, wybrał się w 1891 roku z pielgrzymką z Petersburga aż do Żelazowej Woli. Wyprawa ta zaowocowała zapoczątkowała szereg inicjatyw, które w efekcie doprowadziły do utworzenia miejsca pamięci w Domu Urodzenia Fryderyka Chopina. Dzięki staraniom Bałakiriewa, w dniu 14 października 1894 r. odsłonięto pierwszy na ziemiach polskich pomnika Chopina, który stoi do dziś w parku w Żelazowej Woli.
Do licznego grona miłośników, największych propagatorów i najwybitniejszych wykonawców muzyki Chopina należał Ignacy Jan Paderewski (1860-1941), którego 165. rocznicę urodzin obchodzimy w tym roku – pianista, kompozytor, wielki mąż stanu, premier Polski, działacz niepodległościowy, profesor warszawskiego konserwatorium. Należy wspomnieć, że Paderewski hojnie wsparł budowę pomnika Chopina w Żelazowej Woli, której inicjatorem był Bałakiriew.
Twórczość mistrza Fryderyka była też wykonywana przez kilkadziesiąt lat w opracowaniach Paderewskiego, który w setną rocznicę urodzin Chopina powiedział tak: „Zabraniano nam Słowackiego, Krasińskiego, Mickiewicza. Nie zabraniano nam Chopina. A jednak w Chopinie tkwi wszystko, czego nam wzbraniano: barwne kontusze, pasy złote lite, posępne czamarki, krakowskie rogatywki, szlachecki brzęk szabel, naszych kos chłopskich połyski, jęk piersi zranionej, bunt spętanego ducha, krzyże cmentarne, przydrożne wiejskie kościółki, modlitwy serc stroskanych, niewoli ból, wolności żal, tyranów przekleństwo i zwycięstwa radosna pieśń […]”.
Ignacy Jan Paderewski stał na czele komitetu redakcyjnego, który przygotował najbardziej znaną i najpopularniejszą serię wydań nut z utworami Fryderyka Chopina. Zamiarem komitetu było jak najwierniejsze oddanie zamysłu kompozytora poprzez silne oparcie wydania na rękopisach, kopiach zatwierdzonych przez samego Chopina oraz na pierwszych wydaniach.
Paderewski, to nie tylko wielki dyplomata, pianista, kompozytor, ale także niezwykły altruista. Jemu właśnie zawdzięczamy m.in. odnowienie kościółka w Brochowie (niedaleko Żelazowej Woli), gdzie ślub brali rodzice największego polskiego kompozytora, i w którym mały Fryderyk został ochrzczony.
Wielotorowa działalność wyróżniała I.J. Paderewskiego spośród grona największych osobowości świata kultury i polityki. Był człowiekiem wielkiego serca i rozumu, hojnym filantropem, bezmiernie oddanym sprawom ojczyzny.
Jedno jest pewne – twórczość Chopina jest wyjątkowa. Postrzegany przez pryzmat kompozytora na wskroś romantycznego, tworzący arcydzieła przepełnione niepowtarzalnym kolorytem narodowym, Chopin stał się zjawiskiem o zasięgu ponadczasowym i ponadkulturowym, którego twórczość stała się własnością całego świata.
Jego twórczość jest nieustannie badana i interpretowana. Współcześnie inspiruje nowe pokolenia twórców, którzy odkrywają na nowo piękno muzyki naszego największego kompozytora.
XXV Jubileuszowy Międzynarodowy Festiwal
Młodzi Artyści w Krakowie
4 – 8 września 2025r.
Już po raz dwudziesty piąty odbędzie się w Krakowie festiwal organizowany przez prof. Bogumiłę Gizbert-Studnicką (dyrektora artystycznego), na którym jak co roku będziemy mieli okazję posłuchać muzyki w wykonaniu młodych, utalentowanych artystów z Polski, Włoch, Węgier i Chorwacji.
W tym roku proponujemy też wybitnych laureatów Konkursu Muzycznego „Małopolska 2025” organizowanego przez Prywatne Konserwatorium Muzyczne II stopnia prowadzone przez Stowarzyszenie Promujące Młodych Artystów, którego prezesem jest Pani Dyrektor Konserwatorium Bogumiła Gizbert-Studnicka.
Festiwal rozpocznie się:
4.09.2025 (czwartek), godz.18.00
– Konsulat Generalny Węgier w Krakowie, ul. Lubicz 17 H
Wykonawcy:
Mateusz Niewiadomski – fortepian
Sánta Zsófia – flet (Węgry)
Mátyás Adrienn – flet (Węgry)
W programie: W. F. Bach, G. Ph. Telemann, Fr. Chopin
5.09.2025 (piątek), godz.18.00
– Sala Koncertowa im. Stefana Wojtasa – PSM II stopnia w Krakowie, ul. Basztowa 9
Wykonawcy:
Giovanni Bergamasco – fortepian (Włochy)
W programie: L. van Beethoven, Fr. Chopin, F. A. Mirenzi, F. Busoni, A. Casella
6.09.2025 (sobota), godz.19.00
– Konsulat Republiki Chorwacji w Krakowie,
Dwór Czeczów, ul. Ks. Jerzego Popiełuszki 36
Wykonawcy:
Petar Vidosević – fortepian
Grigor Vidosević – skrzypce
Petry Gliming – fortepian
W programie: Fr. Chopin, H. Wieniawski. F. Liszt
6.09.2025 (sobota), godz.12.00
– Sala Miedziana Muzeum Krakowa, Rynek Główny 35
Wykonawcy:
Marta Gidaszewska – skrzypce
Bogumiła Gizbert-Studnicka – klawesyn
W programie: A. Vivaldi, J. S. Bach, Fr. Couperin, G.Tartini, G. Bacewicz, H. Wieniawski, N. Paganini
8.09.2025 (poniedziałek), godz.18.00
– Sala Koncertowa im. Stefana Wojtasa – PSM II stopnia w Krakowie, ul. Basztowa 9
Wykonawcy:
David Irimescu – fortepian (Włochy)
W programie: A. Scarlatti, W. A. Mozart, Fr. Chopin, A. Scriabin
XXV Międzynarodowy festiwal „Młodzi Artyści w Krakowie 2025” organizowany przez Stowarzyszenie Promujące Młodych Artystów, którego Prezesem od samego początku jest Profesor Bogumiła Gizbert-Studnicka gościł między innymi Davida Irimescu, laureata Premiere Prix 5. Międzynarodowego Konkursu Muzycznego ”Małopolska 2025”
David Irimescu zachwycił publiczność 3 recitalami, które wykonał: 1/ w Sali Lustrzanej w Tarnowie, 2/ w Sali koncertowej im. Stefana Wojtasa PSM II stopnia w Krakowie 3/ w Pałacyku „Sokół” w Skawinie.
David jest młodym pianistą obdarzonym nietuzinkową osobowością artystyczną, ogromną wrażliwością i łatwością techniczną a jednocześnie życzliwą i radosną ciekawością świata.
Wielki talent łączy z pokorą i skromnością, wyrażoną w jego pragnieniu podzielenia się ze słuchaczami muzyką z głębi serca. Udało mu się to znakomicie, bowiem recenzje po koncertach nie szczędziły zachwytu i pochwał nad wykonawstwem wcale niełatwego programu.
Publiczność dała się zaprosić do świata Scarlattiego, Chopina, Mozarta i Scriabina, gdzie w skupieniu wsłuchiwała się w każdy dźwięk i frazę, wprowadzona w niezwykłą opowieść muzyczną przez Artystę. Zaprezentował On styl, który recenzenci określają jako „transcendentalną pianistykę”. Rzeczywiście wprowadził nas w niemal mistyczny nastrój, korespondujący z jego wyjątkowym charakterem, szczególnie słyszalnym w kompozycji Aleksandra Scriabina, metafizycznej symfonii planet i elementów stworzenia. Publiczność nie szczędziła braw i owacji na stojąco, których efektem były dwa bisy Artysty. Jego bezpośredniość i szczerość podbiła serca słuchaczy a nam organizatorom jego koncertów dostarczyła pełnej satysfakcji.
